Czy pracodawcę obowiązuje zwrot kosztów dojazdu do pracy?

Chociaż praca zdalna cieszy się coraz większą popularnością, to nadal większość społeczeństwa dojeżdża do pracy. Ponad połowa polskich pracowników wykorzystuje w tym celu własny samochód. Od ilu kilometrów można jednak mówić o pracy poza miejscem zamieszkania? I czy za taki rodzaj zatrudnienia przysługuje zwrot kosztów dojazdu do pracy, np. dodatek na pokrycie kupna benzyny? Dowiedz się, z jakimi wydatkami powinna liczyć się firma, w sytuacji gdy jej pracownik dojeżdża do pracy poza miejscem zamieszkania, tzn. z innej miejscowości. 
  • Dojazdy do pracy mogą być dla pracownika sporym obciążeniem, szczególnie, gdy mieszka w odległej miejscowości.
  • Firma nie ma prawnego obowiązku zwracania pracownikowi kosztów dojazdu do pracy.
  • Wprowadzenie takiego dodatkowego benefitu może znacząco poprawić atrakcyjność oferty pracy, a także zbudować lojalność pracownika.
Streszczenie:
Mimo że zwrot kosztów dojazdu do pracy nie jest obowiązkiem pracodawcy, może być atrakcyjną formą rekompensaty dla osób rozważających pracę poza miejscem zamieszkania. Jeśli więc zmagasz się ze znalezieniem odpowiedniego kandydata do pracy, taka oferta ma szansę znacznie poszerzyć zakres Twoich poszukiwań. Warto pamiętać, że lokalizacja firmy oraz opcje dogodnego dojazdu są często jedną z pierwszych informacji, które sprawdzają potencjalni kandydaci. 

Czy zwrot kosztów za dojazdy do pracy regulują przepisy?

Zwrot kosztów dojazdu do pracy nie jest uregulowany prawnie i zależy przede wszystkim od dobrej woli pracodawcy. Oznacza to, że niezależnie od stosunku pracy, firma nie ma obowiązku zwracać pracownikowi kosztów dojazdu - nawet jeśli miejsce wykonywania pracy jest znacznie oddalone od miejscowości zamieszkania zatrudnionej osoby.

Wyjątkiem są pracownicy służby cywilnej, a także osoby w delegacji. Przy czym w tym drugim przypadku należy pamiętać, że oprócz zwrotu kosztów podróży, pracownikowi przysługują diety. Jeśli w ramach obowiązków służbowych wyjeżdża poza terytorium Polski, przysługują mu diety zagraniczne - kwota w formie ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i innych drobnych wydatków.

A co w przypadku, gdy pracownik ponosi koszty dojazdu do pracy powyżej 50 km? Nawet wtedy firma nie ma obowiązku zwrotu za dojazd do pracy z innej miejscowości. Kodeks pracy nie określa liczby kilometrów, od której można mówić o pracy poza miejscem zamieszkania. 

Czas pracy według przepisów obejmuje wyłącznie okres spędzony w miejscu wskazanym przez pracodawcę, a zatem dojazd nie wlicza się do stawki godzinowej. 

Jeżeli jednak przemieszczanie się wynika z pełnionych obowiązków służbowych, np. przejazdu między dwiema placówkami firmy, to należy pracownikowi wypłacić za nie wynagrodzenie.

Jeśli pracodawca zdecyduje się dodatkowo na zwrot kosztów dojazdu do pracy, odpowiednia adnotacja powinna znaleźć się w warunkach umowy zakładu pracy z pracownikiem. Zaleca się umieszczenie także zapisu o rodzaju rekompensaty. Zakład pracy może zdecydować się np. na wprowadzenie dodatku za dojazd do pracy z innej miejscowości. Nie powinno mieć przy tym znaczenia, czy pracownik dojeżdża własnym samochodem, czy korzysta z komunikacji miejskiej. Zapis taki warto wprowadzić w regulaminie przedsiębiorstwa lub na umowie. 

Zwrot kosztów dojazdu do pracy może przyjąć następującą formę:

  • zwrot ceny biletów okresowych,
  • zakup biletów przez firmę,
  • rozliczenie kilometrowe, gdy pracownik dojeżdża własnym samochodem,
  • stałe kwoty na zasadzie ryczałtu.
Jak sfinansować taki dodatkowy koszt? Zwrot kosztów za dojazd pracodawca może włączyć do środków obrotowych przedsiębiorstwa.

Jakie benefity może zaoferować pracodawca dojeżdżającym pracownikom?

Praca poza miejscem zamieszkania i dojeżdżanie z innej miejscowości wiąże się nie tylko z kosztami paliwa, ale też z czasem spędzonym na dojazdach oraz utrudnionym życiem rodzinnym.

Zwłaszcza w przypadku zawodów, w których trudno o dobrego specjalistę, decydujące może się okazać zaoferowanie pracownikom korzyści z przyjęcia oferty pracy poza miejscem jego zamieszkania. Zwracane koszty dojazdów do pracy będą dla takiego pracownika dużym ułatwieniem.

Średni czas dojazdu do pracy w Polsce wynosi około godziny w obie strony. Dlatego firma, która jest w stanie zaproponować rozwiązania, ułatwiające dotarcie do pracy poza miejscem zamieszkania, może liczyć na zwiększoną lojalność pracowników.

Badania wskazują, że dogodna lokalizacja jest dla większości kandydatów jednym z decydujących argumentów skłaniającym do aplikowania na dane stanowisko. Kwestię dodatku za pracę poza miejscem zamieszkania warto więc rozważyć już na etapie obliczania kosztów zatrudnienia i tworzenia ogłoszenia o pracy. Może się okazać, że to właśnie ta obietnica przyciągnie odpowiedniego kandydata do Twojego zakładu pracy. 

Jak zadbać o osoby dojeżdżające do pracy poza miejscem zamieszkania:

  • zorganizuj transport pracowniczy – taka opcja przemówi do osób, które nie posiadają samochodu, a także pozwoli uniknąć kosztów benzyny i czasu koniecznego do znalezienia parkingu; 
  • zaproponuj darmowy parking firmowy – nie tylko pozwala on zaoszczędzić na opłacie parkingowej, ale też skraca czas szukania wolnego miejsca;
  • rozważ wypłacanie dodatku za rozłąkę – jest to świadczenie wypłacane pracownikom okresowo wykonującym pracę w innym miejscu niż wskazane w kontrakcie, w miejscowości oddalonej o wiele kilometrów od domu. Przysługuje żonatym oraz posiadającym dzieci żołnierzom i urzędnikom państwowym, ale dobrowolnie może go wypłacać każdy pracodawca. Taki dodatek do wynagrodzenia nie może być odpisany od podatku dochodowego. Nie stanowi bowiem kosztów uzyskania przychodów. 

Pracodawca może też zachęcić zatrudnionego stażystę albo osobę przechodzącą szkolenie poza miejscem zamieszkania do starania się o zwrot kosztów dojazdu do pracy z Funduszu Pracy.

Ulga na dojazd do pracy przysługuje, gdy:

  • wnioskodawca zarabia nie więcej niż dwukrotną wartość minimalnego wynagrodzenia,
  • miesięczny dojazd do miejsca zatrudnienia najtańszym środkiem komunikacji publicznej wynosi co najmniej 15% najniższej krajowej.

Wniosek o zwrot kosztów dojazdu do pracy powinien złożyć sam zainteresowany do rejonowego urzędu pracy.

Pracodawco, rekrutujesz pracowników? Opublikuj ogłoszenie o pracę w Pracuj.pl

Zwrot kosztów dojazdu do pracy a PIT – jak wypełnić deklarację podatkową?

Pamiętaj, żeby sprawdzić, czy wybrany sposób rekompensaty za dojazdy do pracy zobowiązuje do odprowadzania podatku albo płacenia składek na ubezpieczenie społeczne. Decydujące jest ustalenie, czy zwrot kosztów dojazdu do pracy klasyfikuje się do przychodów podlegających opodatkowaniu. Za przychód zostanie na przykład uznana sytuacja, w której pracownik otrzymuje pieniężną równowartość zakupionego biletu okresowego.

Od podatku można odliczyć dodatkowo do 300 zł miesięcznie, ale tylko jeśli opłacający składki nie otrzymuje dodatku za rozłąkę. To kwota maksymalna przysługująca przy jednej umowie o pracę i podwyższonych kosztach uzyskania przychodu w PIT.

Aby koszty dojazdu wliczyć do PIT-11, pracownik powinien złożyć oświadczenie o zamieszkiwaniu poza miejscowością, w której jest zatrudniony. Przepisy nie precyzują, jak taki druk powinien wyglądać, ale można pobrać gotowy wzór. Dokument wnioskujący o obniżenie zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych jest ważny do odwołania. Jeżeli więc adres zamieszkania pracownika pozostaje ten sam, to nie ma potrzeby składania nowego oświadczenia w kolejnym roku podatkowym.

Należy przy tym pamiętać, że:

  • koszty uzyskania przychodów (KUP) nie mogą być podwyższone w związku z pracą poza miejscem zamieszkania, jeżeli pracownik otrzymuje zwrot kosztów dojazdu do pracy. Wyjątkiem jest sytuacja, w której zwrócone koszty zostały uznane za przychód podlegający opodatkowaniu.
  • dochody podatnika pochodzące z co najmniej dwóch stosunków pracy oznaczają, że koszty uzyskania przychodu nie mogą przekroczyć 5 400 zł za rok podatkowy.

Czym innym jest natomiast wyjazd w delegację. W takim przypadku pracownikowi przysługuje wspomniany wcześniej zwrot kosztów dojazdu do pracy i zakwaterowania, a także prawo do diet. Jednak jeśli to pracownik wystąpił z propozycją przeniesienia, musi samodzielnie pokryć koszt dojazdu.

Czasami może się okazać konieczne wystąpienie do ZUS-u z prośbą o pisemną interpretację określonej sytuacji. 

Dojazd do pracy poza miejscem zamieszkania – podsumowanie

Pracodawca nie ma obowiązku pokrycia zwrotu kosztów dojazdu do pracy ani wprowadzania dodatku za dojazd do pracy z innej miejscowości. Jednak praca poza miejscem zamieszkania wiąże się dla pracownika z wydatkami, dodatkowym czasem spędzanym na dojazdach, a w przypadku większych odległości może także oznaczać rozłąkę z rodziną. Jeżeli firma ma taką możliwość, warto więc ułatwić zatrudnionym dotarcie do pracy. Nie zawsze musi to oznaczać pieniężną rekompensatę. Innym rozwiązaniem może być darmowy parking albo zorganizowanie transportu pracowniczego.

AUTOR ARTYKUŁU
Zespół Pracuj.pl dla Firm
OPUBLIKOWANO
9 listopada 2023
KATEGORIE
Zatrudnienie
PODKATEGORIE
Obowiązki pracodawcy
UDOSTĘPNIJ
Szukasz pracownika?
Sprawdź ofertę dla firm na Pracuj.pl!
Sprawdź

 

Więcej z tej kategorii